Scooter varyatör kayışı, üzerinde yazan ölçüye göre seçilir: “842 × 20 × 30” gibi bir kod kayış uzunluğu 842 mm, genişliği 20 mm ve kayış açısı 30° demektir. Üç değerin de orijinal kayışla aynı olması gerekir; farklı ölçü, çekiş kaybına ya da kayışın kasnağa sürtmesine yol açar.
Kayış ölçüsünün üç bileşeni
| Değer | Anlamı | Yanlış seçilirse |
|---|---|---|
| Uzunluk (mm) | Kayışın çevre uzunluğu | Kısa kayış zorlar ve rölantide scooterı yürütebilir; uzun kayış kayar |
| Genişlik (mm) | Kayışın üst yüzey genişliği | Dar kayış kasnakta derine oturur ve son hız düşer; geniş kayış oturmaz |
| Açı (°) | Kayışın yan yüzeylerinin açısı | Kasnakla tam temas etmez, hızla aşınır |
Bazı üreticiler ölçüyü kendi parça numarasıyla verir; kayış üzerinde hem marka kodu hem de ölçü yazabilir. Sitemizdeki Varyatör Kayışı ürünlerinde ölçü bilinen kayışların ölçüsü ürün sayfasında ayrıca gösterilir.
Kayış genişliği nasıl ölçülür?
- Varyatör kapağını açın ve kayışı temizleyin.
- Kumpasla kayışın üst yüzeyinin genişliğini birkaç farklı noktadan ölçün.
- En düşük değeri kullanım kılavuzunda yazan asgari genişlikle karşılaştırın.
- Ölçüm asgari değere yaklaştıysa ya da altındaysa kayışı değiştirin.
Örneğin yeni ölçüsü 20 mm olan bir kayışın kılavuzdaki sınırı 18–19 mm civarında olabilir. Değer modelden modele değiştiği için kendi kılavuzunuzu esas alın.
Kayış değişim belirtileri
- Kalkışta ya da hızlanmada devrin yükselip hızın geç gelmesi (kayma)
- Son hızın düşmesi
- Kayış yüzeyinde çatlak, dişlerde kopma ya da camlaşma (parlak, sertleşmiş yüzey)
- Varyatör kapağında yoğun kayış tozu veya yanık kokusu
Kayış değişim aralığı üreticinin bakım tablosunda yer alır. Bakım planınızı bakım periyodu hesaplayıcımızla oluşturabilirsiniz.
Bando, Mitsuboshi, Gates: hangisi?
Bando ve Mitsuboshi Japon, Gates ise Amerikan kayış üreticisidir; üçü de scooter kayışlarında yaygın olarak kullanılır. Aynı ölçüdeki kayışlar birbirinin muadilidir. Seçimde önemli olan markadan çok ölçünün birebir tutması ve kayışın kaliteli bir üreticiden gelmesidir. Kategori sayfamızda kayışları markaya göre de filtreleyebilirsiniz.
Kayışla birlikte nelere bakılmalı?
| Parça | Kontrol |
|---|---|
| Varyatör bilyaları | Düzleşme, köşeli aşınma; her zaman takım değişir |
| Kaydırıcılar | Aşınma, kırılma |
| Ön varyatör kasnağı | Kayış yüzeyinde basamak, çizik, burç boşluğu |
| Arka varyatör | Kasnak yüzeyi, tork kamı, yay |
| Debriyaj pabuçları ve çanı | Balata kalınlığı, çanda kanal oluşumu |
Varyatörün çalışma mantığını ve bilya seçimini scooter varyatör bakımı rehberimizde ayrıntılı anlattık.
Kayış takarken
- Kasnak yüzeylerini yağ ve tozdan arındırın; yüzeyde yağ kalması kaymaya yol açar.
- Kayışın dönüş yönü oku varsa ona uyun.
- Ön kasnak somununu kılavuzdaki torkla sıkın; kasnak sabitleme aparatı kullanın.
- İlk kilometrelerde sert kalkışlardan kaçınarak kayışın kasnaklara oturmasını sağlayın.
Kayış neden erken aşınır?
- Kirli varyatör kapağı: Kapağın hava filtresi tıkanırsa varyatör ısınır, kayış sertleşip çatlar.
- Aşınmış kasnak yüzeyi: Basamaklı kasnak kayışın yanaklarını yer.
- Düzleşmiş bilyalar: Kayış doğru oranda çalışamaz, sürekli kayar.
- Yağ bulaşması: Kasnak yüzeyine bulaşan gres ya da yağ kaymaya ve ısınmaya yol açar.
- Sert kullanım: Sürekli tam gaz kalkış ve aşırı yük kayışı zorlar.
Örnek: ölçüyü okuyup doğru kayışı bulmak
Eski kayışın üzerinde “23100-KWN-901” gibi bir üretici parça numarası ve yanında “BANDO 842×20×30” yazdığını düşünelim. Burada parça numarası motosiklet üreticisinin kodudur; 842×20×30 ise kayışın ölçüsüdür. Yeni kayışı seçerken ya aynı parça numarasını ya da aynı ölçüyü taşıyan bir kayışı seçmeniz yeterlidir. Ölçü silinmişse kayışın uzunluğunu esnek bir şerit metreyle dış çevreden ölçmek yanıltıcı olabilir; en güvenilir yol model ve yıl bilgisini kullanmaktır.
Sık sorulan sorular
Kayış ölçüsü kayışın üzerinde silinmişse ne yapmalıyım?
Motosikletinizin marka, model ve yılını seçerek uyumlu kayışları listeleyebilirsiniz. Emin değilseniz şasi numaranızla bize danışın.
Biraz daha geniş kayış daha uzun ömürlü olur mu?
Hayır. Geniş kayış kasnağa doğru oturmaz, vites oranlarını bozar ve kasnağa sürtebilir. Ölçü orijinalle birebir olmalıdır.
Kayışla birlikte bilyaları da değiştirmeli miyim?
Bilyalarda düzleşme varsa evet. Aşınmış bilyalarla çalışan yeni kayış hem performans kaybı yaşatır hem de daha hızlı aşınır.
Kayış değişiminde başka hangi parçaları almalıyım?
Kayışla birlikte varyatör bilyalarını ve kaydırıcıları kontrol edin; düzleşme varsa takım olarak yenileyin. Ön kasnak burcu boşluk yapıyorsa o da değişmelidir. Uzun süre bakım görmemiş scooterlarda debriyaj pabuçları ve çanı da aynı bakımda incelemek, kapağı ikinci kez açma zahmetinden kurtarır. Bu parçaları tek seferde almak için Tahrik Seti kategorisine de göz atabilirsiniz.
Kayışın dönüş yönü önemli mi?
Üzerinde ok bulunan kayışlar ok yönünde takılmalıdır. Ok yoksa yön genellikle önemli değildir; ancak kullanılmış bir kayışı yeniden takıyorsanız eski yönünde takmak, oturmuş yüzeyin bozulmamasını sağlar.
Motorsiklet Parçası editör ekibi
Motosiklet yedek parçası ve bakım konusunda uzman ekibimiz, yazıları sahada karşılaştığımız soru ve arızalardan derler.
