Zincir Dişli Oranı Hesaplama
Ön ve arka dişli diş sayısından aktarma oranını, dişli değişiminin hız ve devir etkisini ve belirli devirdeki teorik hızı hesaplar.
Ücretsiz · Kayıt gerektirmezZincirli motosikletlerde son aktarma oranı, arka dişlinin diş sayısının ön dişlinin diş sayısına bölünmesiyle bulunur. Oran büyüdükçe motosiklet daha çevik kalkar ama aynı devirde daha düşük hıza ulaşır; oran küçüldükçe seyir devri düşer ve teorik son hız artar.
Bu hesaplayıcı mevcut ve yeni dişli kombinasyonunuzu karşılaştırır. İsterseniz primer oranı, vites oranını ve arka lastik ölçüsünü girerek belirli bir devirdeki teorik hızı da bulabilirsiniz.
Mevcut dişliler
Yeni dişliler
Mevcut oran
3,00
Yeni oran
2,80
Aynı devirde hız
+%7,1
+ daha hızlı, − daha yavaş
Aynı hızda devir
-%6,7
+ daha yüksek, − daha düşük devir
Daha uzun (küçük) oran: aynı hızda devir düşer (daha sakin seyir), kalkış ve ara hızlanma bir miktar zayıflar, teorik son hız artar.
Belirli devirde teorik hız (isteğe bağlı)
Primer oran ve vites oranı servis kılavuzunda yazar. Devir ya da hız girerek iki dişli kombinasyonunu karşılaştırın.
Krank → debriyaj (ör. 3,00)
Hesaplanacak vites (ör. 6. vites 0,85)
Dış çevre ≈ 1.972 mm
Nasıl hesaplanır?
Son aktarma oranı = arka dişli ÷ ön dişli. 14/42 gibi 3,0 oranlı bir kombinasyonda ön dişlide 1 diş değişikliği, arka dişlide yaklaşık 3 diş değişikliğine denk gelir.
Aynı motor devrinde hız, toplam aktarma oranıyla ters orantılıdır. Bu nedenle oran %6,7 azaldığında aynı devirdeki hız %7,1 artar; yüzdeler simetrik değildir.
Teorik hız için önce tekerlek devri bulunur: motor devri ÷ (primer oran × vites oranı × son aktarma oranı). Tekerlek devri arka lastiğin dış çevresiyle çarpılınca hız elde edilir. Yük altında lastik biraz ezildiği için gerçek değer birkaç yüzde düşük olabilir.
Formül
- Son aktarma oranı = Z_arka ÷ Z_ön
- Oran değişimi (%) = (yeni oran ÷ eski oran − 1) × 100
- Aynı devirde hız değişimi (%) = (eski oran ÷ yeni oran − 1) × 100
- Hız (km/sa) = devir ÷ (primer × vites × son aktarma) × lastik çevresi (m) × 60 ÷ 1000
Çözümlü örnek
- 1Mevcut: 14 diş ön, 42 diş arka → oran 42 ÷ 14 = 3,00
- 2Yeni: 15 diş ön, 42 diş arka → oran 42 ÷ 15 = 2,80
- 3Oran değişimi: (2,80 ÷ 3,00 − 1) × 100 = −%6,7; aynı devirde hız: (3,00 ÷ 2,80 − 1) × 100 = +%7,1
- 4140/70-17 arka lastik: çap = 17 × 25,4 + 2 × 140 × 0,70 = 627,8 mm; çevre = π × 627,8 ≈ 1.972 mm
- 5Primer oran 3,00, vites oranı 1,00, son aktarma 3,00 ve 9.000 d/d: tekerlek devri 9.000 ÷ 9 = 1.000 d/d → 1.000 × 1,972 m × 60 ÷ 1000 ≈ 118,3 km/sa
Bilmeniz gerekenler
- Dişli değiştirirken zincir boyunu da kontrol edin: arka dişlideki her 2 diş artış, zincirde yaklaşık 1 bakla daha gerektirir.
- Zincir, ön ve arka dişli birlikte aşınır. Yalnız birini yenilemek yeni parçanın da hızla aşınmasına yol açar; set halinde değiştirmek önerilir.
- Kilometre saati ön tekerlekten okuma yapıyorsa dişli değişimi göstergeyi etkilemez; hız sensörü vites kutusu çıkışında olan modellerde gösterge sapar.
Sık sorulan sorular
Ön dişliyi 1 diş büyütmek neyi değiştirir?
Oran küçülür; 42 diş arka dişliyle 14'ten 15 dişe geçmek oranı 3,00'dan 2,80'e (−%6,7) indirir. Aynı devirde hız yaklaşık %7 artar, seyir devri düşer, kalkış ve ara hızlanma bir miktar zayıflar.
Arka dişliyi büyütmek mi, ön dişliyi küçültmek mi daha iyi?
İkisi de oranı büyütür ve motosikleti çevikleştirir. Ön dişlide 1 diş, oran kadar arka dişe (3,0 oranlı bir motosiklette yaklaşık 3 diş) eşdeğerdir. Ön dişliyi çok küçültmek zincirin daha keskin kıvrılmasına ve aşınmanın artmasına yol açtığı için ince ayarlar genellikle arka dişliyle yapılır.
Dişli değişimi son hızı artırır mı?
Hesaplanan değer teorik hızdır. Son hız motor gücü ve rüzgâr direnciyle sınırlıysa daha uzun oran son hızı artırmaz, hatta düşürebilir. Oran ancak motor devir sınırına ulaşılıyorsa son hızı belirler.
Primer oran ve vites oranlarını nereden bulurum?
Servis kılavuzundaki teknik özellikler tablosunda 'primer redüksiyon' ve 'vites oranları' olarak yer alır. Bilmiyorsanız yalnız dişli karşılaştırmasını kullanın: yüzde değişimler bu değerlerden bağımsızdır.
Sonuçlar bilgi amaçlıdır ve teorik hesaplamalara dayanır. Parça seçimi ve bakım için motosikletinizin kullanım kılavuzunu ve üretici değerlerini esas alın. Son gözden geçirme: 8 Ekim 2026
Aradığınız parçayı bulamadınız mı?
Motosikletinizi ve parçayı yazın, fotoğraf ekleyin; uzman ekibimiz parçayı bulup size fiyat ve teslim süresiyle dönsün.
Ücretsiz · Üyelik gerekmez