# Zincir Dişli Oranı Hesaplama

> Ön ve arka dişli diş sayısından aktarma oranını, dişli değişiminin hız ve devir etkisini ve belirli devirdeki teorik hızı hesaplar.

Zincirli motosikletlerde son aktarma oranı, arka dişlinin diş sayısının ön dişlinin diş sayısına bölünmesiyle bulunur. Oran büyüdükçe motosiklet daha çevik kalkar ama aynı devirde daha düşük hıza ulaşır; oran küçüldükçe seyir devri düşer ve teorik son hız artar.

Bu hesaplayıcı mevcut ve yeni dişli kombinasyonunuzu karşılaştırır. İsterseniz primer oranı, vites oranını ve arka lastik ölçüsünü girerek belirli bir devirdeki teorik hızı da bulabilirsiniz.

## Nasıl hesaplanır?

Son aktarma oranı = arka dişli ÷ ön dişli. 14/42 gibi 3,0 oranlı bir kombinasyonda ön dişlide 1 diş değişikliği, arka dişlide yaklaşık 3 diş değişikliğine denk gelir.

Aynı motor devrinde hız, toplam aktarma oranıyla ters orantılıdır. Bu nedenle oran %6,7 azaldığında aynı devirdeki hız %7,1 artar; yüzdeler simetrik değildir.

Teorik hız için önce tekerlek devri bulunur: motor devri ÷ (primer oran × vites oranı × son aktarma oranı). Tekerlek devri arka lastiğin dış çevresiyle çarpılınca hız elde edilir. Yük altında lastik biraz ezildiği için gerçek değer birkaç yüzde düşük olabilir.

### Formül

- `Son aktarma oranı = Z_arka ÷ Z_ön`
- `Oran değişimi (%) = (yeni oran ÷ eski oran − 1) × 100`
- `Aynı devirde hız değişimi (%) = (eski oran ÷ yeni oran − 1) × 100`
- `Hız (km/sa) = devir ÷ (primer × vites × son aktarma) × lastik çevresi (m) × 60 ÷ 1000`

## Çözümlü örnek

1. Mevcut: 14 diş ön, 42 diş arka → oran 42 ÷ 14 = 3,00
2. Yeni: 15 diş ön, 42 diş arka → oran 42 ÷ 15 = 2,80
3. Oran değişimi: (2,80 ÷ 3,00 − 1) × 100 = −%6,7; aynı devirde hız: (3,00 ÷ 2,80 − 1) × 100 = +%7,1
4. 140/70-17 arka lastik: çap = 17 × 25,4 + 2 × 140 × 0,70 = 627,8 mm; çevre = π × 627,8 ≈ 1.972 mm
5. Primer oran 3,00, vites oranı 1,00, son aktarma 3,00 ve 9.000 d/d: tekerlek devri 9.000 ÷ 9 = 1.000 d/d → 1.000 × 1,972 m × 60 ÷ 1000 ≈ 118,3 km/sa

## Bilmeniz gerekenler

- Dişli değiştirirken zincir boyunu da kontrol edin: arka dişlideki her 2 diş artış, zincirde yaklaşık 1 bakla daha gerektirir.
- Zincir, ön ve arka dişli birlikte aşınır. Yalnız birini yenilemek yeni parçanın da hızla aşınmasına yol açar; set halinde değiştirmek önerilir.
- Kilometre saati ön tekerlekten okuma yapıyorsa dişli değişimi göstergeyi etkilemez; hız sensörü vites kutusu çıkışında olan modellerde gösterge sapar.

## Sık sorulan sorular

### Ön dişliyi 1 diş büyütmek neyi değiştirir?

Oran küçülür; 42 diş arka dişliyle 14'ten 15 dişe geçmek oranı 3,00'dan 2,80'e (−%6,7) indirir. Aynı devirde hız yaklaşık %7 artar, seyir devri düşer, kalkış ve ara hızlanma bir miktar zayıflar.

### Arka dişliyi büyütmek mi, ön dişliyi küçültmek mi daha iyi?

İkisi de oranı büyütür ve motosikleti çevikleştirir. Ön dişlide 1 diş, oran kadar arka dişe (3,0 oranlı bir motosiklette yaklaşık 3 diş) eşdeğerdir. Ön dişliyi çok küçültmek zincirin daha keskin kıvrılmasına ve aşınmanın artmasına yol açtığı için ince ayarlar genellikle arka dişliyle yapılır.

### Dişli değişimi son hızı artırır mı?

Hesaplanan değer teorik hızdır. Son hız motor gücü ve rüzgâr direnciyle sınırlıysa daha uzun oran son hızı artırmaz, hatta düşürebilir. Oran ancak motor devir sınırına ulaşılıyorsa son hızı belirler.

### Primer oran ve vites oranlarını nereden bulurum?

Servis kılavuzundaki teknik özellikler tablosunda 'primer redüksiyon' ve 'vites oranları' olarak yer alır. Bilmiyorsanız yalnız dişli karşılaştırmasını kullanın: yüzde değişimler bu değerlerden bağımsızdır.

> Sonuçlar bilgi amaçlıdır ve teorik hesaplamalara dayanır. Parça seçimi ve bakım için motosikletinizin kullanım kılavuzunu ve üretici değerlerini esas alın.

- **Sayfa:** https://motorsikletparcasi.com/araclar/zincir-disli-orani-hesaplama

---

- Kaynak sayfa: https://motorsikletparcasi.com/araclar/zincir-disli-orani-hesaplama
- Son güncelleme: 2026-10-08
- English version: https://motorsikletparcasi.com/en/tools/gear-ratio-calculator.md
- Site özeti: https://motorsikletparcasi.com/llms.txt
- Bu sitedeki her ürün, kategori, motosiklet, marka, blog ve kurumsal sayfanın Markdown sürümü için URL'nin sonuna .md ekleyin.
